వేమన పద్యములు ప్రథమాశ్వాసము(61-80)

61.కూలినాలి చేసి గుల్లాముపని చేసి
తెచ్చిపెట్టు నాలు మెచ్చనేర్చు
లేమిఁజిక్కువిభుని వేమాఱు దిట్టును
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

62.ఇంద్రియ పరవశుడుఁడధముం
డింద్రియ పరవశుఁడు భక్తియెడ మధ్యముఁడౌ
నింద్రియజయుఁ డుత్తముఁ జి
తేంద్రియసుతుఁడు విన మహేశుఁడు వేమా

63.తనగుణము తనకు నుండఁగ
నెనయంగా నొరునిగుణము నెంచును మదిలో
తన గుణముఁదాను దెలియక
పనరి యొరుని ననెడువాఁడు భ్రష్టుఁడు వేమా

64.వెఱ్ఱివాని కయిన వేషధారికయిన
రోగికైన పరమయోగికైన
స్త్రీలఁజూచినపుడె చిత్తంబు రంజిల్లు
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

65.తావసించుచోటఁ దగనల్గు డాయెనా
సౌఖ్యభూమి కపుడు జరుగువలయు
కొలఁకు లింకెనేని కొంగ లందుడునా
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

66.భూమిలోనఁ బుణ్యబురుషులు లేకున్న
జగములేలనిల్చు సయముఁగాక
నంత దఱచుదొరక రాడ నాడనెగాని
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

67.చిత్తశుద్ధిగల్గి చేసినపుణ్యంబు
కొంచెమైన నదియు గొదువ కాదు
విత్తనంబు మఱ్ఱివ్రుక్షంబునకు నెంత
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

68.చెడ్డవాని మిగులఁ జెఱుచును దైవంబు
అడ్డపడదు వాని కాపదయిన
చెడినచేనుఁ జూచి యొడయఁడు మెచ్చునా
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

69.ఎక్కడయినయాశ లినుమడియుండఁగా
తిక్కపట్టి నరుఁడు తిరుగుచుండు
కుక్కవంటి యాశ కూర్చుండ నీయందు
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

70.అరయఁ దఱుచుకల్ల లాడెడు వారిండ్ల
వెడలకేల లక్ష్మి విశ్రమించు
నీరు నోటికుండ నిలువని చందాన
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

71.గుణవతి యగు యువతి గ్రుహము చక్కగనుండు
చీకటింట దివ్వె చెలఁగురీతి
దేవియున్న యిల్లు దేవార్చన గ్రుహంబు
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ
72.ఇంటియాలు విడిచి యిల జారకాతల
వెంటఁ దిరుగువాఁడు వెఱ్ఱివాడు
పంటచేను విడిచి పరిగ యేరినట్లు
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

73.రాజవరుల కెపుడు రణరంగముల చింత
పరమ మునులకెల్ల పరముచింత
యల్పనరుల కెల్ల నతివలపై చింత
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

74.తల్లిదండ్రిమీద దయలేని పుత్రుఁడు
పుట్టనేమివాఁడు గిట్టానేమి
పుట్టలోణఁ జెదలు పుట్టదా గిట్టదా
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

75.ముందరి పోటుల మ్మంపను
మందెందును గలదుగాని మహిలోపలనే
నిందల పోటులు మాంపెడు
మందెచ్చట నైనఁగలదె మహిలో వేమా

76.తత్వ మెఱుగువాఁడు దైవంబు నెఱుగును
సర్వసారములను జావఁ జేయు
కదళిమ్రింగునట్లు గరళంబు మ్రింగునా
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

77.నీళ్ళమీద బుగ్గ నిలచిన యప్పుడు
తళ్ళువేగవచ్చి తాకుఁ గాక
విడెడుకుండకింత విభ్రాంతి పడుదురు
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

78.హేమకారవిద్య నెఱిఁగిన వారెల్ల
వెతలఁ బడనియట్లు విద్యచేతఁ
దత్వమెఱుఁగు వెనక తనకుఁజింతేలరా
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

79.జీవభావ మెఱుగఁ జెడ దెన్నతికి మది
దైవమును నెఱుంగఁదనరుబుద్ధి
తేజి ముదయమందఁ దిమిరంబు నిలువదు
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ

80.ఆశచేతమనుజు లాయువుగలనాళ్ళూ
దిరుగుచుంద్రు భ్రమను ద్రిప్పలేక
మురికిభాండమందు ముసరు నీఁగలభంగి
విశ్వదాభిరామ వినుర వేమ